Dinozaury

Ewolucja

Ewolucja dinozaurów (pochodzących od tekodontów, archozaurów z grupy Ornithodira) rozpoczęła się w triasie (najstarsze znane formy to wczesne teropody, na przykład eoraptor i herrerazaur, prozauropody, oraz najprymitywniejsze ptasiomiedniczne - na przykład lesotozaur). Już wtedy doszło do podziału na główne linie rozwojowe: gadziomiedniczne (obejmujące zauropodomorfy i teropody) oraz ptasiomiedniczne (tyreofory i cerapody, a więc marginocefale i ornitopody).

W triasie lądy tworzyły jeszcze superkontynent Pangei, co pozwoliło wczesnym dinozaurom szybkie skolonizowanie całego świata. Jura przyniosła rozkwit ceratozaurów oraz allozaurów spośród teropodów (a także pojawienie się ptaków), olbrzymich zauropodów oraz stegozaurów i hipsylofodontów. W jurze zaznaczył się już podział na północną Laurazję i południową Pangeę, a także zróżnicowanie geograficzne faun dinozaurów. Do końca kredy dinozaury na poszczególnych kontynentach ewoluowały w mniejszej lub większej izolacji - na południu rozwijały się na przykład tytanozaury i abelizaury, a na północy tyranozaury i ceratopsy. Wśród tyreoforów stegozaury w kredzie ustępują miejsca ankylozaurom, a iguanodonty - hadrozaurom. Na koniec kredy dinozaury były grupą bardzo zróżnicowaną ekologicznie i systematycznie, która wciąż dominowała wśród dużych kręgowców lądowych.

eDinozaury.pl